Present Simple – angielski od podstaw

cover

Czas Present Simple

Czas Present Simple to czas gramatyczny, który przede wszystkim służy do wyrażania teraźniejszości i jak sama nazwa wskazuje, bo angielskie simple tłumaczymy jako polskie „prosty”, z założenia jest stosunkowo prosty zarówno pod względem budowy, jak i zastosowania.

Czas Present Simple – czasownik to be (być)

Czasownik „być” (to be) w czasie Present Simple zachowuje się nieco inaczej niż pozostałe czasowniki, ponieważ odmienia się przez osoby (ja – I, ty – you, on – he, ona – she, ono – it, my – we, wy – you, oni/one – they) i posiada różne formy (am, is, are) w zależności od liczby (pojedynczej lub mnogiej), czyli w zdaniu twierdzącym otrzymamy:

 

– liczba pojedyncza:

I am tired today. – Ja jestem zmęczony/zmęczona dzisiaj.

You are tired today. – Ty jesteś zmęczony/zmęczona dzisiaj.

He is tired today. – On jest zmęczony dzisiaj.

She is tired today. – Ona jest zmęczona dzisiaj.

It is tired today. – Ono jest zmęczone dzisiaj.

– liczba mnoga:

We are tired today. – My jesteśmy zmęczeni/zmęczone dzisiaj.

You are tired today. – Wy jesteście zmęczeni/zmęczone dzisiaj.

They are tired today. – Oni są zmęczeni./ One są zmęczone dzisiaj.

To be – przeczenie

Natomiast zdania przeczące z czasownikiem być (to be) tworzymy poprzez dodanie przeczenia not do określonej formy am, is, are i otrzymujemy am not, is not, are not, jak poniżej:

– liczba pojedyncza:

I am not tired today. – Ja nie jestem zmęczony/zmęczona dzisiaj.

You are not tired today. – Ty nie jesteś zmęczony/zmęczona dzisiaj.

He is not tired today. – On nie jest zmęczony dzisiaj.

She is not tired today. – Ona nie jest zmęczona dzisiaj.

It is not tired today. – Ono nie jest zmęczone dzisiaj.

– liczba mnoga:

We are not tired today. – My nie jesteśmy zmęczeni/zmęczone dzisiaj.

You are not tired today. – Wy nie jesteście zmęczeni/zmęczone dzisiaj.

They are not tired today. – Oni nie są zmęczeni./ One nie są zmęczone dzisiaj.

To be – pytanie

Jeśli chodzi o tworzenie pytań z czasownikiem to be (być), to wystarczy zmienić kolejność wyrazów w zdaniu, czyli zamienić miejscem osobę (ja – I, ty – you, on – he, ona – she, ono – it, my – we, wy – you, oni/one – they) i formę czasownika (am, is, are):

– liczba pojedyncza:

I am tired. → Am I tired today? – Czy ja jestem zmęczony/zmęczona dzisiaj?

You are tired. → Are you tired today? – Czy ty jesteś zmęczony/zmęczona dzisiaj?

He is tired. → Is he tired today? – Czy on jest zmęczony dzisiaj?

She is tired. → Is she tired today? – Czy ona jest zmęczona dzisiaj?

It is tired. → Is it tired today? – Czy ono jest zmęczone dzisiaj?

– liczba mnoga:

We are tired. → Are we tired today? – Czy my jesteśmy zmęczeni/zmęczone dzisiaj?

You are tired. → Are you tired today? – Czy wy jesteście zmęczeni/zmęczone dzisiaj?

They are tired. → Are they tired today? – Czy oni są zmęczeni?/ Czy one są zmęczone dzisiaj?

Odpowiedź

Udzielając krótkiej odpowiedzi, tak – yes lub nie – no, wystarczy powiedzieć:

– liczba pojedyncza:

Am I tired?Yes, I am. / No, I am not.

Are you tired?Yes, you are. / No, you are not.

Is he tired?Yes, he is./ No, he is not.

Is she tired?Yes, she is./ No, she is not.

Is it tired?Yes, it is. / No, it is not.

– liczba mnoga:

Are we tired?Yes, we are. / No, we are not.

Are you tired?Yes, you are. / No, you are not.

Are they tired?Yes, they are. / No, they are not.

Formy skrócone

Formy czasownika być (am, is, are), zarówno w zdaniach twierdzących, jak i przeczących (am not, is not, are not), mogą mieć także warianty skrócone, czyli:

– liczba pojedyncza:

I amI’m lub I’m not

You areYou’re lub You aren’t

He isHe’s lub He isn’t

She isShe’s lub She isn’t

It isIt’s lub It isn’t

– liczba mnoga:

We areWe’re lub We aren’t

You areYou’re lub You aren’t

They areThey’re lub They aren’t

Czas Present Simple – inne zwykłe czasowniki

Zwykłe czasowniki w czasie Present Simple zachowują się zupełnie inaczej niż czasownik to be, który sam sobą tworzy zdania przeczące i pytające oraz zmienia swoją formę w zależności od osoby i liczby. Natomiast pozostałe czasowniki do stworzenia pytania lub przeczenia potrzebują słowa pomocniczego do lub does. Operator do stosujemy w 1 i 2 osobie liczby pojedynczej oraz we wszystkich osobach w liczbie mnogiej, a słówko pomocnicze does jest zarezerwowane wyłącznie dla 3 osoby liczby pojedynczej, czyli on – he, ona – she oraz ono – it. Niezależnie od tego, czy używamy do, czy does, to czasownik główny oznaczający czynność (np. work) lub stan (np. enjoy) zawsze pozostaje w formie podstawowej.

Inaczej wygląda sytuacja ze zdaniami twierdzącymi, w których używany albo formy podstawowej, albo czasownika właściwego z końcówką –s lub –es, ale tylko w 3 osobie liczby pojedynczej.

Czas Present Simple – tworzenie zdań twierdzących

Aby stworzyć zdanie twierdzące w czasie Present Simple, należy trzymać się następującego schematu budowy, czyli rozpocząć od podmiotu (czyli osoby), następnie umieścić orzeczenie (czyli właściwy czasownik), a zakończyć dopełnieniem (czyli resztą zdania), jak poniżej:

PODMIOT (osoba) + ORZECZENIE (czasownik właściwy) + DOPEŁNIENIE (reszta zdania).

I + watch TV + every day in the afternoon.

You + watch TV + every day in the afternoon.

We + watch TV + every day in the afternoon.

You + watch TV + every day in the afternoon.

They + watch TV + every day in the afternoon.

3 os. l. poj. – schemat

W 3 osobie liczby pojedynczej (on, ona, ono) schemat będzie jednak wyglądał w sposób następujący:

PODMIOT (osoba) + ORZECZENIE (czasownik właściwy z końcówką –s lub –es) + DOPEŁNIENIE (reszta zdania)

He, She, It + watches TV + every day in the afternoon.

He, She, It + reads books + at weekends.

He, She, It + plays computer games + on Fridays.

He, She, It + writes emails + at work.

He, She, It + studies marketing + at University.

Końcówka: -s czy -es?

Dodawanie końcówki -s lub -es do czasownika jest dosyć proste i rządzi się kilkoma zasadami, a mianowicie do czasowników zakończonych na:

  • spółgłoskę – dodajemy  -s: cookcooks, bring brings, helphelps,
  • samogłoskę – dodajemy -s: writewrites, livelives, loveloves,
  • spółgłoski „syczące”, czyli -ss, -ch, -sh – dodajemy -es: dressdresses, watchwatches, washwashes,
  • -y – dodajemy -s jeśli przed -y jest samogłoska, np. playplays, a jeśli jest spółgłoska, to -y zamienia się na -i i dodajemy -es, np. studystudies.

Czas Present Simple – tworzenie zdań przeczących

Aby stworzyć zdanie przeczące w czasie Present Simple, należy rozpocząć od podmiotu, następnie użyć jednego z dwóch operatorów do lub does, w zależności od osoby i liczby, zastosować słowo przeczące not, a potem umieścić czasownik w formie podstawowej i resztę zdania. Schemat zdania przeczącego wygląda następująco:

PODMIOT (osoba) + DO/DOES + NOT + ORZECZENIE (czasownik właściwy w formie podstawowej) + DOPEŁNIENIE (reszta zdania).

I + do + not + watch TV + every day in the afternoon.

You + do + not + read books + at weekends.

He + does + not + play computer games + on Fridays.

She + does + not + write emails + at work.

It + does + not + go to school + on Saturdays.

We + do + not + eat out + at weekdays.

You + do + not + spend your holidays in the mountains.

They + do + not + work long hours.

Analogicznie jak w zdaniach twierdzących, formy przeczące mogą mieć także formy skrócone, czyli don’t lub doesn’t.

Czas Present Simple – tworzenie zdań pytających

Aby utworzyć zdanie pytające w czasie Present Simple, wystarczy kierować się następującą zasadą, która sprowadza się do prostego wzoru: zaczynamy od operatora do lub does, w zależności od osoby i liczby, potem stawiamy podmiot, następnie czasownik w formie podstawowej, i resztę zdania:

DO/DOES + PODMIOT (osoba) + ORZECZENIE (czasownik właściwy w formie podstawowej) + DOPEŁNIENIE (reszta zdania)?

Do + I + watch TV + every day in the afternoon?

Do + you + read books + at weekends?

Does + he + play computer games + on Fridays?

Does + she + write emails + at work?

Does + it + go to school + on Saturdays?

Do + we + eat out + at weekdays?

Do + you + spend your holidays in the mountains?

Do + they + work long hours?

Odpowiedź

Na pytania rozpoczynające się od operatora do lub does zazwyczaj udzielamy krótkich odpowiedzi twierdzących (Yes) lub przeczących (No) zgodnie z regułą, która mówi, że stosujemy w nich tylko słowa pomocnicze do lub does zamiast czasownika głównego, czyli:

Do I watch TV every day in the afternoon?Yes, I do. / No, I don’t.

Do you read books at weekends?Yes, you do. / No, you don’t.

Does he play computer games on Fridays?Yes, he does. / No, he doesn’t.

Does she write emails at work?Yes, she does. / No, she doesn’t.

Does it go to school on Saturdays?Yes, it does. / No, it doesn’t.

Do we eat out at weekdays?Yes, we do. / No, we don’t.

Do you spend your holidays in the mountains?Yes, you do. / No, you don’t.

Do they work long hours?Yes, they do. / No, they don’t.

Czas Present Simple – zastosowanie

Czas Present Simple stosuje się przede wszystkim w następujących sytuacjach:

1. do wyrażania czynności zwyczajowych, powtarzających się cyklicznie (np. każdego dnia – every day, zawsze – always, zazwyczaj – usually, nigdy – never, często – often, czasami – sometimes, od czasu do czasu – from time to time, rzadko – rarely/hardly ever itd.):

I start work at 8 a.m. every day. / Every day I start work at 8 a.m. – Ja rozpoczynam pracę o 8 rano każdego dnia

You usually do your homework after school. – Ty zazwyczaj odrabiasz pracę domową po szkole.

He sometimes goes to the gym. – On czasami chodzi na siłownię.

She never eats red meat. – Ona nigdy nie je czerwonego mięsa.

It rarely cries at night. – Ono rzadko płacze w nocy.

We often do the shopping online. – My często robimy zakupy online.

You always spend too much money on clothes. – Wy zawsze wydajecie zbyt dużo pieniędzy na ubrania.

They hardly ever have breakfast. – Oni rzadko jedzą śniadanie.

Zwroty określające częstotliwość wykonywania danej czynności zazwyczaj umieszcza się pomiędzy podmiotem (osobą) a orzeczeniem (czasownikiem). Wyjątek stanowią wyrażenia z every, czyli np. every day, every month, every week, every year itd., które stawiamy na początku lub na końcu zdania. Natomiast w przypadku czasownika to be (być) stosujemy inną zasadę, a mianowicie przysłówek częstotliwości (np. usually, often, never, itd.) zawsze umieszczamy po czasowniku „być” we właściwej formie, czyli:

I am never late for work. – Nigdy nie jestem spóźniona do pracy. / Nigdy się nie spóźniam do pracy.

She is always very punctual. – Ona jest zawsze bardzo punktualna.

They are usually very busy at weekdays. – Oni są zazwyczaj bardzo zajęci w dni tygodnia.

2. do praw fizyki i natury:

Water boils at 100°C. — Woda gotuje się w temperaturze 100 stopni Celcjusza.

It always rains in the autumn. – Zawsze pada deszcz jesienią./ Jesienią zawsze pada deszcz.

Plants die if you don’t water them regularly. – Rośliny umierają jeśli się ich nie podlewa regularnie.

3. do wyrażania uczuć, wrażeń zmysłowych, przekonań, stanów i opinii:

She hates meat because she is a vegetarian. – Ona nienawidzi mięsa, ponieważ jest wegetarianką.

I see that you like simple food. – Ja widzą, że ty lubisz proste jedzenie.

He thinks that they are going to win the match this time. – On uważa, że oni wygrają mecz tym razem.

They believe in superstitions. – Oni wierzą w przesądy.

You are first-year-students, aren’t you? – Wy jesteście studentami pierwszego roku, prawda?

4. do harmonogramów, planów lekcji, repertuarów oraz rozkładów jazdy:

We always meet on Monday morning. — My zawsze się spotykamy w poniedziałek rano.

She has* English twice a week. — Ona ma angielski dwa razy w tygodniu.

They show Mission Impossible on Fridays and Saturdays at the Odeon. — Oni pokazują Mission Impossible w piątki i soboty w kinie Odeon.

The fast train to Warsaw leaves from platform one. — Pociąg pospieszny do warszawy odjeżdża z peronu pierwszego.

*Czasownik have w czasie Present Simple, w zdaniu twierdzącym, w 3 osobie liczby pojedynczej (czyli. he, she, it) przyjmuje formę has. W pozostałych osobach jego forma pozostaje bez zmian.

I have a talent for languages. — Ja mam talent do języków.

You have a lot of work to do. — Ty masz dużo pracy do wykonania.

He, She, It has loving grandparents. — On, Ona, Ono ma kochających dziadków.

We have staff meetings every week. — My mamy spotkania pracowników co tydzień.

You have a demanding boss. — Wy macie wymagającego szefa.

They have a few close friends abroad. — Oni mają kilku bliskich przyjaciół za granicą.